Abraham Kuyper was ook liberaal !

Donderdag 29 oktober vond in Theater “Schuurkerk” in Maasluis de eerste Abraham Kuyper lezing plaats. Uitgenodigd was als gastspreker professor. dr. George Harinck, directeur van het Historisch Documentatiecentrum en hoogleraar geschiedenis aan de Vrije Universiteit te Amsterdam.

 Professor Harinck had als onderwerp van zijn lezing :

                         “Kuyper als medevormgever van de samenleving”.

Hij betrok hierbij de hedendaagse discussie over de omgang met verschillende levensopvattingen, zoals dit in zijn tijd plaats vond tussen protestanten en katholieken en nu ten aanzien van de islam.

In deze boeiende lezing, die ook werd bijgewoond door het bestuur van de Turkse Moskee, gaf professor Harinck aan dat vele autochtone Nederlanders afstammen van familieleden uit andere landen en culturen of kinderen hebben die elders wonen.

Ook was dit het geval met Kuyper. Hij is zelf in Maassluis geboren, zijn ouders waren in Amsterdam geboren, maar zijn overgrootvader was afkomstig uit Letland en zijn grootvader van moeders zijde afkomstig uit Zwitserland.

 Een Nederlands volk

“Bestaat er eigenlijk wel iets als een Nederlands volk in de etnische zin van het woord of zijn autochtone Nederlanders met duizenden draden verbonden met Europeanen van andere nationaliteiten”, zo stelde Harinck.

Hij gaf hierbij aan dat er eeuwenlang Fransen, Duitsers, Engelsen, Spanjaarden, Italianen, Oost Europeanen en wie al naar Nederland zijn gekomen en zich hier hebben gevestigd.

Rond 1650 was ongeveer vijftig procent van de bevolking in Nederland buiten de grenzen van het huidige Europa geboren en deze mensen hadden uiteenlopende geloofsopvattingen.

Wij zijn kortom al een eeuw of vijf gewend om met deze verschillen om te gaan en deze verschillen zijn beslist niet verdwenen.

Sterker nog de actuele confrontatie met de Islam vertoont hetzelfde karakter als die van de protestantse cultuurpausen met het rooms-katholicisme van destijds.

Er is dus niets nieuws onder de zon zo stelde Harinck.

 Liberaal

Ook gaf Harinck aan dat Abraham Kuyper de rol van de overheid beperkter acht dan menigeen denkt. Kuyper had een samenlevingsvisie die veel aan de samenleving overliet.

Zo had hij er moeite mee dat de overheid in 1900 de leerplicht invoerde. Het was zijn inziens de taak van de ouders hun kinderen te laten onderwijzen, niet die van de overheid.

We glimlachen daar vandaag om, maar de gedachte er achter, namelijk de vrijheid over richting van de samenlevingsverbanden, is nog steeds het overwegen waard.

In dit opzicht is het gedachtegoed van Abraham Kuyper liberaler dan van de liberalen zelf, gaf Harinck aan.

 Pittige discussie

Na afloop vond er een pittige discussie plaats met de professor. Met de conclusie dat er niets nieuws onder de zon is, als je naar het verleden kijkt. Vroeger had je het over de protestanten en katholieken. Nu is er een fixatie op de islamitische godsdienst. Maar het probleem ligt veel meer bij ons zelf dan bij de Islam.

Wilt u de hele lezing nalezen dan kan dat hier

Rondleiding, stadswandeling en ‘Broodje Kuyper’

Het bezoeken van de tentoonstelling ‘Abraham Kuyper (1837-1920), calvinist, emancipator en staatsman’ is op zichzelf al een ervaring maar wie op de zaterdagen 14 en 28 maart besluit het Gemeentemuseum Maassluis te bezoeken, wordt nog uitgebreider geïnformeerd over het leven van de in Maassluis geboren staatsman. In dit speciale arrangement krijgen de bezoekers, na een kopje koffie, een uitvoerige rondleiding door de tentoonstelling in het museum aan de Zuiddijk 16 in Maassluis. Aansluitend wordt een stadswandeling gemaakt langs plekken die op één of andere manier herinneren aan het leven van Abraham Kuyper. De rondgang wordt afgesloten met een bezoek aan Brasserie Juli, met uitzicht op het in november onthulde beeld van Abraham Kuyper. Hier wordt een lunch met een ‘Broodje Kuyper’ aangeboden.

De rondleiding en wandeling worden voorgegaan door ds Geb van Doornik. Hij geeft op onderhoudende wijze zijn visie op het leven van de in 1837 geboren calvinist, emancipator en staatsman, gezien tegen de achtergrond van de kerkelijke ‘revoluties’ in die tijd.

Wie wil deelnemen aan het Kuyper-arrangement dient zich uiterlijk 8 maart 2009 telefonisch in het Gemeentemuseum Maassluis aan te melden. Bij intekening door minimaal 7 personen vinden de rondleiding en wandeling doorgang. Deelnemen kost 16,50 euro (inclusief koffie/thee en lunch met ‘Broodje Kuyper’). De ontvangst in het museum is op 14 dan wel 28 maart om 10.30 uur. Het programma wordt omstreeks 14.00 uur afgesloten.   

De tentoonstelling ‘Abraham Kuyper (1837-1920), calvinist, emancipator en staatsman’ is nog te zien tot en met 10 mei van dit jaar. Ook is tot en met 15 april 2009 de tentoonstelling ‘Wally Elenbaas, de laatste schenkingen’ te bezoeken. De herplaatsing van een vroege Elenbaas (voorheen in de gevel van de Prinses Christinaschool aan de Mgr. Bekkerslaan in Maassluis) en het uitkomen van een documentaire over Wally Elenbaas zijn aanleiding voor het museum om aandacht te besteden aan de in 2008 overleden Rotterdamse kunstenaar.

Voor informatie over het Kuyper-arrangement en de tentoonstellingen in het Gemeentemuseum Maassluis kan, behalve op maandag, tussen 14.00 en 17.00 uur worden gebeld naar nummer: (010) 591 38 13.

Gemeentemuseum Maassluis

Zuiddijk 16

3143 AS Maassluis

telefoon (010) 591 38 13

Openingstijden: dinsdag t/m zondag van 14.00 tot 17.00 uur